p/ Manuel Mª Pena SilvaImagen2.png

Naciches no ultramar; o mal de ausencia,
agasallo de REI sen monarquía,
contributo saudoso á túa herencia, 
foi dor de antergo en ti, por regalía.

  Dictárache o sentir, que vén da infancia,
seres de aquí e de alá –dicotomía-,
porteño-toreán –concomitancia-,
galego de nación, por bonhomía.

  É tempo dun saber polo sabido,
é tempo dun servir polo servido, 
é tempo dun soñar polo soñado,
é tempo dun sufrir polo sufrido…

  É tempo do vivir reivindicado,
é tempo de esperar pola esperanza,
é tempo, amigo ANTÓN, dunha mudanza:

  O tempo do deber, reverdecido.

   http://rioderradeiro-naeiroa.blogspot.com.es

 

Publicado el por themurostimes | Deja un comentario

Cando te sintas só

 p/ Antonio Rey

 Cando penses que estás só

e tódalas portas semellen pechadas,Imagen1

cando as cousas se tornen esgrevias

e comeces a pensar que non hai saída…

Cando vexas con claridade

a miseria do corpo

(xente remexendo no lixo)

e a miseria da alma

(asasinos, ladróns, maledicentes…)

Cando vexas as persoas falar soas na rua

e a loucura gaña-los corazóns,

Cando esteas tentado de ficar paralizado

e queixarte ao ver o que fan outros.

Pensa naquel mozo, galego e emigrante,

que sen medios cruzou a mar un día.

 

E se aínda non che alcanza

e arrincar é moi difícil,

mira atento aos ollos dos teus fillos

e saberás por que tes que loitar.

 

Publicado el por themurostimes | Deja un comentario

p/ Marcelino García Lariño

A ninguén lle gusta que o traten mal, que o aldraxen ou que, aínda disimuladamente, lle digan que está tolo sen selo.Imagen6.png

Isto pasoume a min que non é conto. Co gallo de que se me caía o vidro do ollo esquerdo… e permítanme que faga unha aclaración porque a min gústame chamarlle as cousas polo seu nome, ó pan, pan e ó viño, viño: non me caía a vidro do ollo esquerdo toda vez que no ollo non tiña mal ningún; non me interpreten mal; o mal estaba nas gafas que me caía o vidro do lado esquerdo dos anteollos, fun a unha óptica moi renomeada a que me solucionasen o problema.

E así foi. Atendeumo un mozo moi cortés e moi refinado e cando levándome as gafas na man para amañarmas, ó pasar mesmo por diante doutra empregada, moi guapiña e feituquiña, mirando para min preguntoulle  ó seu colega ou compañeiro, que tanto me ten:

–¿Qué lle pasa ó señor?

–Hai que apertarlle a caravilla.

–¡Cómo! –berrei o tempo que dando un pulo coma unha fera arrabeada, de onde estaba sentado planteime diante del disposto xa para zoscarlle– ¿Pero ti mequetrefe do carallo posme a min por tolo? ¡Cousa que aínda non fixo ninguén! Me cago ata..

Non me deixaron terminar. O mozo, e a moza tamén pero non tanto, desfacíase en desculpasImagen7.png pedíndome mil perdóns mil veces. Facíame reverencias e non era quen de acougar. Dicíame:

–¡Señor, señor! Cálmese por favor. Non se poña nervioso. Escoite, escoite, por favor. Mire, a caravilla que dixen que había que premer, non era a súa, Deus me libre de semellante cousa, senón a da gafa que suxeita o cristal, e para demostrarllo veña, por favor, veña comigo para que se decate cos seus propias ollos.

Levoume con el e era certo. Apreixou o parafuso (o meu non; o dos lentes) e quedáronme noviños do trinque. Non me cobrou nada; ofrecéuseme para todo que me fixera falta, e acompañoume ata a porta.

Pero é o que digo eu. Hai que falar con propiedade e con precisión, e non mesturar nin trabucar as cousas, nin dicir unhas por outras. Hai que chamarlle as cousas polo seu nome, como fago eu: ó pan, pan e ó viño, viño.

 

Publicado el por themurostimes | Deja un comentario

Muros es un municipio español perteneciente a la provincia de La Coruña y la comarca de Muros, en la comunidad autónoma de Galicia. Está situado Imagen1.pngen el extremo norte de la Ría de Muros y Noya, la más septentrional de las Rías Bajas. Según el INE, en 2012 su población era de 9437 habitantes.

En el siglo X, el rey Sancho IV de Castilla tuvo que repoblar la zona comprendida entre el Ponte Nafonso y Ézaro, nombrando la región como el Pueblo de Muro. El emplazamiento correspondió a la parte sur. El primer documento de este lugar es de 1286, En 1298 Fernando IV le da a este pueblo la mitra Compostela, desapareciendo de su caparazón el castillo y el león (símbolo de los reyes de Castilla) y pasa a ser dos conchas del peregrino, que representan la Catedral de Santiago de Compostela. A mediados del siglo XV, el rey Juan II de Castilla permitió a la ciudad portuaria a las mercancías de exportación e importación.

La ciudad ganó importancia con el tiempo, y fue amurallada en 1520. La construcción de 3 a 4 m de espesor y de alta hasta siete, y se divide la población en dos distritos muy definidas: la cerca y el «pincel» (Axesta). La puerta principal de acceso fue la puerta del pueblo, flanqueada por dos torres de defensa fuerte y estaba ubicado cerca de la actual Casa Consistorial, la pared había dos puertas y dieciocho torres almenadas otros de hasta 11 m de altura. También en 1520 Alonso III de Fonseca construyó la Fortaleza del Monte Laurel para defenderse de los ataques de piratas. En 1543 una batalla naval tuvo lugar en la ría de Muros, donde la Armada española, dirigida por el almirante Álvaro de Bazán, derrotó a los franceses. En ese momento el gobierno local se reúne enImagen2.png el cementerio de San Pedro. A finales del siglo XVI, el marqués de Cerralbo construyó un castillo cerca del antiguo mercado de pescado, que en el siglo XVIII llegó a tener 12 cañones.

En marzo de 1809, en la Guerra de la Independencia española, la ciudad fue destruida por las tropas napoleónicas en doce horas. Además de los daños humanos y materiales (190 casas destruidas), se quemó el Archivo Municipal, que causó la pérdida de la mayoría de la documentación histórica. En el siglo XIX, llegaron a la aldea empresarios catalanes, que crearon más de 30 fábricas de Salazón, especialmente sardinas y el arenque. Junto con los astilleros, que han marcado la vida profesional y la fisonomía de la ciudad.

En el siglo XX la ciudad recibió la visita de María Cristina de Habsburgo-Lorena, la reina madre de Alfonso XIII. La noble estuvo unos días viviendo con su séquito.

En mayo de 1970 la ciudad fue declarada Conjunto Histórico-Artístico, se define como «aldeas de pescadores que conservan los valores ambieImagen3.pngntales, típico y pintoresco, junto con la grandeza severas de la monumental palacios góticos y templos como la ex colegiata y la ermita de la Virgen el Camino».

El clima de Muros es propio del dominio oceánico hiperhúmedo aunque que, debido a la orientación al sur dominante y a la protección de los vientos por las sierras que lo delimitan, permite la suavidad de ciertos rasgos climáticos. La concentración de precipitaciones en el otoño-inverno y el descenso en el verano es patente, tanto que incluso se llega a hablar de aridez estival y déficit hídrico, vinculado a la dificultad de retener el agua por parte del substrato arenoso.

Abelleira (Santo Estevo)

Esteiro (Santa Mariña)Imagen4.png

Louro (Santiago)

Muros (San Pedro)

Serres (San Xoán)

Tal (Santiago)

Torea (San Xulián)

Sestaio (San Miguel)

Personajes destacados:

Diego de Muros I, Obispo de Tuy y, posteriormente, de Ciudad Rodrigo.

Diego de Muros II, Obispo de Canarias.

Diego de Muros III, Deán de Santiago de Compostela.

Xosé Tobío Mayo, escritor (1893-1972).

Xosé María García Rodríguez, escritor, periodista, juez y diplomático (1912-2006).

Xosé Manuel Olveira Gallardo Pico, actor (1955-2013).

Xosé Henrique Monteagudo Romero, filólogo (n. 1959).

Cesar Augusto Cisneros Luces, periodista y escritor (1849-1879).

 

Publicado el por themurostimes | Deja un comentario

p/ Manuel Lago Álvarez.

 As fontes son unha parte importante do noso patrimonio etnográfico.  Dende sempre foron usadas polos veciños para abastecer os seus fogares do precisado líquido.  No noso Concello hai unha morea delas.  Pese a que a práctica totalidade dos fogares dispoñen de auga das “traídas”, moitas das fontes seguen sendo usadas polos veciños pola calidade das súas augas.

Relaciono aquí as fontes máis coñecidas. Seguramente hai moitas máis. Se alguén sabe de algunha que non estea na relación, que o comente no FB.  Tomarei nota para incluílas.

Parroquia de Louro:

As Pombas, Fontecomido, Cuchariños, Fonte de Baixo, A Pontella-Pallagueira, Vieta, Faro de Montelouro, Filgueira, Igrexa, San Francisco-Piñeiral, Taxes, Ventín, Romiña.

Parroquia de Muros:

Alivía, Axesta, Carmen, Fontevella, Chalón, San Xosé, Castiñeiro, Campo de Cortes, Curro da Praza, Virxe do Camiño, Palomar, Fonte de Baixo.

Parroquia de Serres:

Catalán, Retiro, Campo da Torea, Campo de San Ramón,  A Vesada, Valdexería (Insuas), Baño-Estrada), Badernado (Arteiro), Casteliño, Sestaio-Fondo.

Parroquia de Abelleira:

Xuntis, Vilar, Bornalle, Igrexa.

Parroquia de Torea:

San Xián, Lestón de Arriba, Vistabós, Torea, Riomao, Cornes.

Parroquia de Tal:

Rego do Cura, Praza Victoria, A Pendente, A Sanchiña.

Parroquia de Esteiro:

Trasdacosta, Lavadoiro-Trión, Solleiros,Fonte da Marta-Solleiros, Plácido, Mato Vello-Uhía, Pontella-Maio, Reboredo, Silvosa, Mexadoira-Trión, Fonte da Cova-Trión, Barreiros-Creo, Fontenla.

 

Publicado el por themurostimes | Deja un comentario