Igrexa de Santo Estevo de Abelleira

p/ Xokas Figueiras.

Tipo de ben: Igrexa, Camposanto, Concello: Muros / Muros (comarca) Parroquia: San Estevo de Abelleira Lugar: Outra denominación do ben: Parroquial de Abelleira Cronoloxía: Idade Moderna (XVI-XVIII), Descrición:Imagen26

Conxunto parroquial composto pola igrexa de estilo neoclasico, con planta en cruz latina, cubertas de boveda de canón, as capelas laterais, e a zona central cuberta con teitos de tella a dúas augas. A igrexa esta rodeada polo cemiterio, dividido en dúas partes: o vello, intramuros, cheo de lápidas de pedra no chan; e o novo, para o que se ampliou o valado. Sobre o muro do cerre encóntrase unha espadana de dúas arcadas rematada en pináculos que manten a súa función de campanario.

Categoría do Ben: Catalogado (Catálogo da Xunta e dos PXOM) Elementos mobles: Tradición oral: Referencias bibliográficas:

Arquitecturas da Provincia da Coruña, Carnota, Lousame, Muros, Noia, Outes e Porto do Son Jose Ramón Soraluce Blond Xosé Fernández Fernández

Haz clic para acceder a 22396CA016.pdf

Haz clic para acceder a 22396CA011.pdf

Afeccións

Ten camiño de acceso?: Si Está cuberto de maleza: Non Está afectado por algunha obra: Non

Publicado en Arte e Cultura | Etiquetado , , | Deja un comentario

A Nosa Xente: D. José Lamela Penela

D. José Lamela Penela
Este sacerdote muradán naceu na parroquia de Serres no ano 1862, e faleceu en Santiago no ano 1928. Foi ordenado sacerdote no ano 1884. Foi coadxutor en Carral e Padrón, confesor de número da Basílica santiaguesa e corista en San Francisco, de onde saíu para facerse cargo como ecónomo de Carreira. De Carreira pasou a ser ecónomo de San Pedro de Muros onde o seu espírito evanxélico lle fixo vencer todas as dificultades que se lle presentaron. En Muros, puxo a andar a Conferencia de San Vicente de Paúl, axudando aos necesitados do pobo.
Picture10En virtude de concurso xeral foi destinado a Pastoriza (Coruña). Entregaralle seu pai 1500 pesetas para a súa instalación, pero os poucos meses xa as gastara, non en instalarse, senón nos probes mariñeiros. Nesta parroquia non foi menos a súa actuación benéfica a favor dos necesitados. Onde sabía que había unha necesidade, alí estaba el para remediala, logrando ocultar case sempre a súa man pródiga cos necesitados.
En Santa Columba de Carnota, onde foi trasladado no seguinte concurso, ordenou os seus familiares que tanto o millo, produto do igrexario parroquial, como o gran que lle entregaban como oblata, se repartira entre os mais necesitados da parroquia periodicamente. En certa ocasión visitando a un enfermo miserable e espido, pasou a unha dependencia daquela humilde casa e despoxouse de todas as súas roupas interiores para cubrir as carnes de aquel <irmán seu, que fora redimido coa mesma sangue que él> (dicía logo aos seus familiares e con un soriso na súa cara>. Recriminaba aos pais que enviaban os seus fillos a pedir, e lles dicía que eles, os pais, eran os que tiñan que facelo: pedir eles para os seus fillos, que esto non facía baixa a a súa condición senón que os dignificaba. Como párroco de San Juan Apóstol, en Santiago, continuou coa súa labor de axuda aos mais necesitados. Os seus veciños notaban que dende que él chegara había o medio dia, mulleres con cestos do brazo, esperándolle nos soportais próximos, e pensaban: moito lle regalan os feligreses a este cura novo. Hasta que casualmente foron notando que os cestos entraban vacíos e saian cheos e non solo que eran feligreses da parroquia, senón veciños tamén das feligresías de ría de Muros e Noia, feitos as esmolas do seu antiguo párroco, que viñan ex profeso…
Unha vez, en Santiago, compráronlle as sobriñas varias pezas de lenzo para facer sabanas… era a epidemia da gripe; aos `poucos días o cura deixou bacíos os roupeiros¡. Douno todo a quen o necesitaba.
Esta é, a grandes rasgos, a pequena biografía dun cura exemplar; de un home de caridade sen límites, que se entregou os demais sen pedir nada a cambio; dun home de Deus que levou a súa entrega os límites de non querer nada como propio para entregalo aos mais necesitados

Publicado en A Nosa Xente | Etiquetado , | Deja un comentario

A Nosa Xente: Manuel Ángel Viro Caamaño

Manuel Ángel Viro Caamaño

Picture9Muradano, nacido en el barrio de Portugalate allá por el año 1937, estudia Piano, Órgano y Composición, en los Conservatorios de Santiago de Compostela (con Angel Brage) y Madrid. Funda en Santiago de Compostela, la Escolanía PEQUEÑOS CANTORES DE CRISTO. Desempeña el cargo de organista en San Francisco de Santiago. Por los años 60, es nombrado miembro de la Comisión Nacional para la reforma de la Liturgia. Fue profesor del Conservatorio de Santiago de Compostela. Asiste durante varios años, como invitado, a los Cursos Internacionales de MÚSICA EN COMPOSTELA, especialmente a las clases de Canto con Victoria de los Ángeles y Montserrat Caballet. Colabora en trabajos de Coro con los Maestros Ribó y Brotos. Acompaña al piano, al P. José Mogica (famoso actor de cine) durante dos meses por España. Destinado como profesor al Seminario de Ponteareas, funda en esta localidad, la Polifónica de Ponteareas y una Escolanía de niños. Profesor de música en el Instituto de Enseñanza Media de Porriño. Fundador y Director de Coro del Colegio Nuestra Señora de los Remedios de Ponteareas, con el que obtuvo varios premios y una gira por la Provincia de Cádiz. Director del Coro en el Colegio «Hermanos Quiroga» de Porriño, En el Colegio de las Nieves y Colegio Santiago Apóstol de Ponteareas.
Con la Polifónica de Ponteareas, actúa en toda la Península, Baleares, Canarias, Alemania, Francia, Inglaterra, Italia, Brasil, Argentina, y Venezuela. Es recibida en audiencia especial por S. M. El Rey Don Juan Carlos en la Zarzuela. Como organista, realiza varios conciertos: Iglesia de San Francisco de Santiago, San Francisco de Pontevedra, Cine Fraga de Vigo, Iglesia de Caldas de Reyes, Cangas, Santa Clara de Nüremberg (Alemania), Cuxhaven (Alemania) Cuatro conciertos en la Catedral de Tuy, Concierto de Órgano y Flauta con Miguel de Santiago, en la Colegiata de la Coruña dentro de las actividades del Xacobeo 99, Concierto de Órgano y Oboe con Ricardo Pazo en la Concatedral de Vigo, Concierto de Órgano con la Orquesta Sinfónica del Sur de Galicia en la Catedral de Mondoñedo, etc. Es propuesto para organista del Santo Sepulcro de Jerusalén, cargo que no aceptó por razones familiares. Es autor de buen número de composiciones, para coro, orquesta, canto y piano. Consigue el primer premio de Composición durante cuatro años consecutivos, organizado por CAIXA VIGO. Es autor de diversas composiciones para Coro, Orquesta y Coro-Orquesta. Entre sus composiciones están los encargos de “ELEGÍA A GUARDA”, HIMNO DE LA ADORACIÓN NOCTURNA DE LA DIÓCESIS DE VIGO, HIMNO A LA VIRGEN DE LA FRANQUEIRA. Tiene una Misa en Castellano, otra en Gallego y últimamente la Misa “Cantantibus Organis” en latín. Asistió, invitado por El Vaticano, a los CURSOS INTERNACIONALES de Organistas y Maestros de Capilla.
Fue invitado por la XUNTA DE GALICIA para formar una Coral en Nüremberg   a donde va todos los años para seguir su perfeccionamiento.
Fue fundador y Director del Conservatorio Profesional de Música REVERIANO SOUTULLO de Ponteareas, durante 20 años, hasta su jubilación. Actualmente dirige la Escolanía del Seminario Menor y la Schola Cantorum del Seminario Mayor de Santiago de Compostela.

Publicado en A Nosa Xente | Etiquetado , | Deja un comentario

Hornacinas de Muros

Textos: Don Ramón de Artaza Malvarez
Fotografías: José Manuel Formoso Luces (Porrúa)

LA DE LA PUERTA DE LA VILLA: En épocas remotas, cuando la Villa estaba aún cercada Picture3de murallas, existía una Hornacina colocada sobre el arco de la muralla que formaba la entrada de la llamada Porta d’a Vila, que situada en el espacio que hay entre la Casa Ayuntamiento y la de Don Manuel Fabeiro, Camino Nuevo o de la Iglesia, unida esta casa actualmente aun a un trozo de la antiquísima muralla que rodeaba la Villa y una de cuyas puertas, la del soportal de entrada a la casa citada, es abovedada y atraviesa la muralla. La imagen que allí estaba era la de la Virgen de los Dolores, tallada en piedra de gran espesor, de unos cuarenta centímetros de ancho en su frente, por ochenta de altura. Tiene colgado de la cintura un rosario tallado. Está cubierta con un manto y su posición es de pie. Esta imagen se conserva en la casa de D. Ramón Fabeiro, cuya familia la recogió al deshacerse el lienzo de muralla Picture4correspondiente a ese lugar.
~ Un cantar popular nos recuerda su existencia y situación y es el que dice:
O Santo Cristo d’a Plaza
vai na nosa compañía.
A Virxen d’a Soleda
queda na porta d’a vila.

LA DEL HOSPITALILLO. En el barrio de la Fuente Vieja en lo alto de la cuesta que Picture5comienza al lado izquierdo de la fuente de este nombre, alzase el pórtico de una Casa de Misericordia llamada El Hospitalillo, de antiquísima fundación, ya existente por los anos de 1380, en el que fue fundado por el Juez de la Villa don Diego Rodríguez. En época muy posterior se comenzó el hoy existente edificio, sin terminar por vicisitudes ocurridas en el transcurso del tiempo. Consta de un nicho en lo alto del pórtico de entrada debajo de un alpendre que sostienen unas labradas columnas, dentro del cual y encerrada con vidriera aparece Nuestra Señora de la Gracia,- de unos cincuenta centímetros de altura, vestida con traje de tela, con el Niño Dios en brazos.

LA DE LAS ÁNIMAS. Está colocada en el frente de la casa que fue de José Quinteiro en la Picture6calle de Arriba, junto al río de las Ánimas, al que da el nombre. Contiene un cuadro de alto relieve en madera de 0,80 metros alto, por 0,65 de ancho con el niño en brazos, de cuya mano pende un escapulario que coge una de las animas que están en la parte baja del cuadro entre llamas. Al lado derecho la figura de Santo Domingo con el rosario colgando que recoge otra de las animas, y al izquierdo la de San Francisco con cl cordón de la Orden que recoge la otra alma. Esta Hornacina estuvo colocada en la esquina de la citada casa, en las ruinas de una pared y al levantarse la nueva casa fue colocada donde hoy está. En la escritura de venta de la casa citada consta la claúsula de que nunca se p0odrá sacar la Hornacina de la fachada, como condición precisa de las transmisiones sucesivas de dominio. Se recuerda que data de mucha antigüedad la existencia del citado cuadro. Dice la copla popular:
Minas ánimas benditas
que estades o pe do río.
Tende conta de Xuana
que non se morra de frio.

LA DE SAN ANTONIO. Está colocada en la calleja llamada del Clavel, en la fachada de la Picture7casa de María Bazarra en su parte alta. En la citada pared esta la imagen de San Antonio con el Niño Jesús en brazos, el que en su mano derecha sostiene el Mundo. Las imágenes son de piedra y muy antiguas.
O San Antonio da Axesta  (texto: M. Lago Álvarez)
Situado na fachada da casa número 62 da calle Axesta, atópase unha imaxe de San Antonio de Padua. A imaxe, duns 50 centímetros de altura e esculpida en Picture8pedra, amosa unha representación do santo franciscano. Repintada de forma ecléctica, o santo sostén no seu brazo esquerdo o neno Xesús, e na man dereita un lirio, símbolo de pureza. A Hornacina que garda a imaxe e de construción moi antiga, non así a representación do frade e o neno, que semellan ser deste século.

Publicado en Arte e Cultura | Etiquetado , , | Deja un comentario

Sono ou realidade?

p/ Manolo de Lago
Fui nunha noite de verán despois de cear unha boa churrascada que me deite a durmir de barriga cheía.
Picture2No medio da noite levanteime un pouco atolondrado, non sei si por mor da enchenta ou do pesadelo que estaba a ter. Decín as escaleiras a trompicóns e cheguei o salón, é alí estaba él, sentado no sillón que teño a carón da fiestra do balcón, ainda creo que foi un soño.
Son Anxo Tieles, devanceiro téu e mariñeiro percente ó exercito de fusileiros do cruceiro Almirante Oquendo, afundido por a flota americana o 3 de Xulio de 1898 na batalla naval de Santiago de Cuba.
Como vos podedes supoñer quedei xelado, segueu a falar, pero eu non podía reaccionar, aquelo era moi forte é interesante.
Vas contarlles a todos, que a miña condición de fantasma no mo permite, a historia das batallas navales tales como foron en realidade, non como as contan os historiadores de turno, dependendo do goberno que lles tocou vivir, quero que as contes tal e como eu as vivín.
Eu Anxo Tieles vivín unha época na que os homes todavía consideraban como valores intrínsicos do ser humán a ética, hoxe estades a vivir unha época donde a ética non existe, estades a vivir a época da estética. Inventástedes esa barbaridade chamada sociedade de consumo que disfrutan uns poucos e fai sufrir a tantos.
Por eso vin a verte a tí, para ver si podes cambiar a mentalidade da sociedade cando contes as historias que che vou inspirar.
Corria o ano de 1897 cando eu era un mariñeiro xoven e probe, o cal non tiña suficiente diñeiro para pagar a cuota que che evitaba a incorporación a filas, así que no me quedou outra que facer a mili.
Despois do período de instrucción embarcaronme no Almirante Oquendo, cruceiro protexido de primeira clase que xunto cos séus irmáns xémios Infanta María Teresa e Vizcaía, formaban parte da escadra do almirante Cervera, que o 29 de Abril de 1898 foí enviada a unha morte segura nunha inútil defensa da illa de Cuba.
Estando fondeados na bahía de Santiago, e asediados por terra por ó exercito americano, fomos tamen cercados na angosta entrada da bahía por a flota estadounidense comandada por o almirante Sampson.

Cervera coñecedor da superioridade americana, en barcos e xente, decide sair a plena luz do día a toda máquina, arrimado a costa é en fila índia; tratando de escapar sen presentar batalla para así salvar o maior número de vidas.
Así foí, a medida que os barcos ian saindo por o angosto corredor, eran cañoneados por o enemigo apostado a ámbolos lados da saida, obrigando a flota de Cervera á embarrancar, para así poder gañar terra a nado, apenas nos deron tempo a responder os séus disparos. Debido a proximidade da costa e ó bo estado do mar, salvouse bastante xente, entre eles eu, que tras chegar a terra fomos feitos prisioneiros, trasladados os EE UU e recluidos na illa de Seavey en New Hampshire, ate que terminada a guerra fomos amnistiados. Chegados de volta a España, fomos tratados como cobardes por a raiña rexente Dona María Cristina e o séu séquito de maleantes da época de restauración borbónica, que sabedores de que non tiñan ningunha posibilidade de gañar aquela guerra inútil, ainda nos mandaron a unha morte segura.

Publicado en Contos e Lendas | Etiquetado , | Deja un comentario