Adeus, Louro!

¡Adeus…Louro!
Anónimo.
A miña pel ten o sabor e a cor da terra. Vin durante oitenta anos nace-lo sol.
A terra bebeu miles de veces o sudor da miña frente e dos meus brazos.
Pero sentín tamén o gozo de saborea-las cousas puras e nelas parecéume encontrar ainda un frescor da vida.
Picture33Eu sentínme vivo na auga limpa das miñas fontes e dos meus regatos. No pan amasado pola miña muller, cocido no forno da miña casa; un pan só pan.
Señor, sentínte ó saborea-los froitos das miñas figueiras  e das miñas maceiras, dos meus perais e da miña horta. Son froitos que non perderon o sabor do sol nin da choiva.
Os oitenta anos de comunión con todo que me regala a creación, hoxe encóntrome na cidade, onde nadie se acorda das nosas terras, onde a ninguén lle interesa xa o noso pan.
Os meus fillos pensaban que todo aquí rería mellor, máis grande, máis divertido, máis fácil…Si, hai máis ferro, máis cemento, máis xente, máis igrexas tamén… pero eu xa non podo rezar. Sinto a rebelión na sangue.
Non podo durmir porque oio o lamento angustioso da miña Terra que protesta e chora.
Xa non podo encontrarme cos que medraron conmigo. Xa non os encontro polas corredoiras baixando cos seus carros en busca de herba ou millo. Xa non os encontro na taberna despois do traballo. Só vexo caras e caras que pasan e pasan sen que nadie me saude, sen que nadie me sorría, sen que nadie me fale, sen que nadie me queira…
Señor, ¿Qué é este vacío que sinto no peito?. ¿Cando volverei a miña casa? ¿Volverei algún día? Ainda quero seguir coidando dos meus frutais . ¿Onde estará o meu cadeliño? Quero morrer no meu fogar. Quero coida-la tumba da miña muller. Non quero que se me borre o seu recordo. ¡Os recordos!, xa é o único que me quedan se sigo vivindo aquí na cidade.
Isto no está feito para min. Un día ou dous, ben; pero máis…sa non.
Os meus terreos estarán agora cheos de toxos e de xestas. ¿Quén o diría? Canto nos deron que facer e tamén de comer. Era terra viva. Agora é terra en repouso. Despois será terra morta, sepultada. Sepultada con formigón ou con piche. Para sempre.
A veces ocórreseme que connosco, os da miña quinta, vai morrer algo máis que unha xeración. Vai morre-lo monte, o río, o muiño, o campo, o mar, o carro…a xuventude…a nosa maneira de ser.
Contáronme que na Braña, en Sistos, en Tra-lo riu, en Monte Louro, anda se poden oi-las voces dos homes que sostendo a empuñadura do arado tratan de apurar coas súas voces o traballo das pintas, das xouvencas,.. que aínda se poden escoita-los eixos dos carros rinchar coma se estivesen laíandose da carga que levan, que aínda resoan as súas rodas ó longo dos camíños cheos de lama e laxas con fondas rodeiras que pouco a pouco van quedando soterradas… e eu quero, por derradeira vez volver a escoitar o que foi a miña vida, Señor..

Publicado en Vivencias | Etiquetado , , | Deja un comentario

Campos de concentración de Muros: Anido e Vieta

p/ Manuel M. Caamaño

Durante os anos que durou a Guerra Civil, en Muros establecéronse dous campos de concentración de prisioneiros. Un na fábrica de Vieta, propiedade de Salvador Roura Vieta e que nos anos 70 foi vendida a  Daniel Rodríguez Blanco e que está sita preto do Rebordiño, e o segundo na fábrica de Anido, que era propiedade da familia de asentadores cataláns  «Romaní»  e que está situada ao pe da praia da Virxe.
Teño escoitado testemuñas de veciños que contaban das penurias que pasaban o prisioneiros, a maioría deles combatentes é represaliados cántabros e asturianos, que logo da caída da fronte do norte, foron conducidos a estas dependencias en espera de ser xulgados ou enviados para os famosos batallóns de  traballadores  forzados.
A vida nestes campos a pesar de non ser doada pola falta de adecuación das dependencias para albergar prisioneiros, era mitigada pola axuda que recibían de moitos veciños. Uns movidos pola compaixón e a caridade, e outros por que tiñan algún familiar loitando no bando nacional, trataban de dar exemplo  así, por se os seus caian presos dos republicanos.
Con respecto a esto contase una anécdota dunha muller da Acea que levaba comida para os presos, e vendo como un militar maltrata a un deles dille.
–  Mire señor, teño tres fillos na guerra. E se caeran prisioneiros quixera que os tratasen mellor do que trata vostede a este pobre home.
A rúa  que vai dende a estrada xeral hasta ata a fábrica de Anido, foi ancheada e asfaltada polos presos do campo que estaban ao mando do Capitán Pardal Vidal. Un home ao parecer de bos sentimentos e que trataba aos presos con compaixón.
Aínda hoxe en dia ese camiño que baixa ata a antiga conserveira leva o nome de «Rúa do Pardal». Creo que seria mais axeitado que se chamase «Rúa de Pardal», pero supoño que quen puxo o rótulo non sabia a quen facía honor o nome da rúa.
Cóntase tamén o caso dunha muller asturiana que veu a Muros na procura do seu fillo preso en Anido. Esta muller hospedouse varios meses no «Retiro de Valdexeria»  ate que finou. Contan que o Capitán Pardal permitiu que os presos puideran asistir ao enterro da muller no cemiterio de Serres.
En Vieta (contas as testemuñas), que os presos tiñan un militar de comandante máis rigoroso que o Capitán Pardal. Este militar non permitía que os veciños achegasen comida para os presos nin que os prisioneiros saísen en ningún caso fora das dependencias desta conserveira. Contan tamén que de Vieta puideron fuxir tres presos que se refuxiaron nas abas do monte Pindo, e que axudados polos veciños non foron capturados.
Nos campos de Muros os prisioneiros trataban de matar as horas mortas facendo pequenos traballos manuais. En Vieta, contan as mesmas testemuñas,  facían barquiños dentro de botellas e en Anido fichas de dominó e caixiñas de papel de barba endurecidas con goma de laca.
Nos Campos de Muros , ao parecer tan só se rexistrou oficialmente unha morte. Foi a de Pedro Boto Riesgo, asturiano de 75 anos, solteiro. Preso en Vieta e que fina ó 17 de xaneiro de 1938 a causa dunha hemorraxia cerebral. Aínda que moitas testemuñas aseguran que foron varios máis os mortos en ambos campos.
No Rexistro Civil de Muros figura a acta de defunción deste preso.
«En Muros, provincia de La Coruña, a diecisiete de enero de 1938, ante D. Abelardo Dubert García, Juez Municipal y D. Manuel Sánchez Rodríguez, Secretario, se procede a inscribir la defunción de Pedro Boto Riesgo, de setenta y cinco años de edad, natural de Santa Marína, provincia de Oviedo…accidentalmente domiciliado en Muros, …de profesión desconocida y de estado soltero.
Falleció el diecisiete de Enero a las siete horas y cuarenta y cinco minutos a consecuencia de hemorragia cerebral según resulta de certificación facultativa…y su cadáver habrá de recibir sepultura en el cementerio de Muros.
Esta inscripción se practica en virtud de oficio del Sr. Capitán Jefe del Campo de Concentración de prisioneros de Guerra de Vieta de esta villa…Habiéndola presenciado como testigos  D. Waldo Mouriño San Juan y D. Manuel Fabeiro Gómez, mayores de edad y vecinos de esta localidad.»
É de salientar que durante os anos da Guerra Civil, moitos dos axustizados ou «paseados» que foron mortos cun tiro na caluga, figuran nos rexistros como falecidos a causa dun derrame cerebral! Macabro eufemismo para limpar conciencias de asasinos. Non sei se este é o caso?

Publicado en Historia | Etiquetado , | Deja un comentario

Lo que me gusta es pescar, sencillez y humildad

Por Ramón Martínez Caamaño
Patrón de Pesca de Altura y Sacerdote

Cuando todo se desmorona en nuestros proyectos humanos, en nuestros apoyos terrestres; cuando de nuestros más bellos sueños sólo nos queda la desilusión; cuando nuestros mejores esfuerzos y nuestra firme voluntad no alcanzan el objetivo propuesto; cuando la sinceridad y el ardor del amor nada consiguen y el fracaso está ahí, desolador y cruel, frustrando nuestras más bellas esperanzas, se convierte en necesario recurrir a un tratamiento de choque que siempre resulta infalible: retornar a la humildad y sencillez del niño pequeño y recobraremos la felicidad perdida. A modo de ejemplos os cuento dos relatos sencillos pero aleccionadores, que espero os hagan pensar un poco. El primero habla de la ambición desmedida y el segundo de la superficialidad y el vacío interior, estandartes de la sociedad actual.
Picture31Este era un hombre que con su caña de pescar al hombro se encaminaba cada mañana desde su pueblo hasta la orilla del mar y allí esperaba pacientemente que los peces mordieran el anzuelo. Cuando había sacado tres, emprendía con paso lento el regreso a la casita, donde vivía con su esposa y un hijo.
En el pueblo la gente comentaba esta extraña rutina. En cierta ocasión llegó un turista que habiendo observado también lo que nuestro pescador hacía, se decidió a preguntarle:
-Perdone, pero me he fijado en que curiosamente todos los días Ud. hace los mismo. Pesca tres peces y entonces se va.
-¿Y para qué habría de quedarme?
-Para pescar más peces
-Pero es que sólo necesito tres. Somos tres en casa.
-¿ Y nunca ha pensado en pescar más?
-¿ Para qué?
-Podría Ud. vender los peces de modo que pudiera comprar redes y una barca.
-¿Para qué?
-¡Hombre! pues para comprarse una casa más grande, y otro bote, ser muy rico y hacer todo lo que le gusta hacer.
-¿Lo qué me gusta hacer? Si ya lo estoy haciendo. ¡Si lo que me gusta es pescar!……
Comparto contigo las ganas de ser feliz, amigo mío. Moderando pretensiones y disfrutando de las cocas sencillas lo tenemos más fácil, sabes. Ya lo decían nuestros abuelos: «la avaricia rompe el saco».
Caminaba, en una ocasión con mi padre cuando él se detuvo en una curva y después de un pequeño silencio me preguntó: «además del cantar de los pájaros, ¿ escuchas alguna cosa más?». Agudicé mis oídos y algunos segundos después le respondí: «estoy escuchando el ruido de una carreta».
«Eso es»-dijo mi padre- «Es una carreta vacía»
Pregunté a mi padre: ¿cómo sabes que es una carreta vacía, si aún no la vemos?»
Entonces mi padre respondió: «es muy fácil saber cuándo una carreta está vacía, por causa del ruido. Cuanto más vacía esté la carreta, mayor es el ruido que hace».
Me convertí en adulto y hasta hoy cuando veo a una persona hablando demasiado, interrumpiendo la conversación de todos, siendo inoportuna o violenta, presumiendo de lo que tiene, sintiéndose prepotente y haciendo de menos a la gente, tengo la impresión de oir a mi padre diciendo: «cuanto más vacía la carreta, mayor es el ruido que hace» Cuánta verdad!!!!!!
La humildad consiste en callar nuestras virtudes y permitirle a los demás descubrirlas. Y en los momentos en que las cosas de la vida no nos van muy bien, siempre es bueno recurrir a las virtudes primigenias del hombre para que nos ayuden a vivir la vida con un talante más positivo y encontrar la alegría y la felicidad perdidas.
ENVEJECER ES OBLIGATORIO, MADURAR ES OPCIONAL
Un fortísimo abrazo a todos y que estas dos grandes virtudes calen en nuestras vidas.

Publicado en Cousas que interesan, Vivencias | Etiquetado , | Deja un comentario

Don Ricardo Tobío Rama (I): Unha vida de dedicación plena a su pueblo

p/ Amador Martín Armesto.

Permítanme comenzar esta reseña biográfica sobre la persona de D. Ricardo Tobío, médico rural, entrañable y siempre recordado, porque no en vano varias generaciones completas de vecinos de la comarca, muchos de ellos aún vivos, pasaron por sus manos desde el mismo momento de su nacimiento. Comenzar, como digo, por un relato que ilustra y nos introduce en la vida de esta ilustre persona, que, a caballo y seguido por su fiel perro, galopa ya por los campos del recuerdo imperecedero.
Picture27«La familia espera en silencio. Han ido a buscar al médico, en medio de la noche, pero no estaba en casa. “Saleu a filla polo balcón, que vai en Torea. En canto volva, xa ven pra eiquí”. El enfermo descansaba velado por los atribulados familiares, pasando la noche a la luz del hogar, en silencio. Una hora… dos… A las cuatro de la mañana resuenan los cascos de un caballo. “Ehí ven”. Recortándose en la penumbra, cubierto por “O encerado” para protegerse de una lluvia indecisa, aparece una figura a caballo. Salen a ocuparse de la montura. Retorna la confianza, la gente se siente a salvo en la presencia de aquel hombre, alto y seco; entradito en años, pero recio. La familia escucha y observa aquella suerte de hechicero eterno y espera el veredicto. El destino, vida o muerte.»
Origen familiar.
Esta es una larga historia, una dilatada vida profesional dedicada a velar por la salud de sus convecinos y, a la vez, paisanos. Ricardo Tobío Rama nació en Riomaior, lugar de la parroquia de Esteiro, en el municipio de Muros, el 13 de Junio de 1.888. Era el segundo hijo de una familia de labradores. Su padre, Joaquín, venía de la casa de Outeiro, en Solleiros; como su tío Antonio, sacerdote: “Os do Molete” era el apelativo de su familia. Su tío, que ejercía su ministerio en Madrid, en un convento de religiosas, tenía el empeño de dar estudios a sus sobrinos. Y así se ocupó del joven Ricardo, que después de terminar su bachillerato en Noia, se traslada a Madrid con su tío, para estudiar medicina. Allí reside en el convento de San Pascual Bailón, donde coincidió con varios primos suyos dedicados a similares menesteres. Y cosas del destino… conoce también en el mismo lugar a la que sería su compañera y esposa: Mercedes. Acogida bajo la tutela del sacerdote desde que su padre (un médico de origen vasco muy amigo de don Antonio) enviuda y se traslada a La Alcarria, en ejercicio de su profesión. Su futuro suegro tiene tres hijas, las dos mayores le acompañarán en su nuevo destino, dejando a la menor, Mercedes, en el convento, a cargo de D. Antonio.
Picture29Licenciatura. Matrimonio. Dos primeros hijos.
En sus planes estaba volver a su tierra y traerse a su amor. Sin conocerlo podríamos pensar que esto fue casual, pero gallego y esteirán, le tuvo que poder la morriña. Contrae matrimonio con Mercedes Sanchez Sexman en Madrid, en 1911, y con apenas 23 años, se trasladan a Santiago de Compostela, donde termina sus estudios.
Allí nace María, la primera de sus 14 hijos. Como consta en el diploma de licenciatura que todavía cuelga en su despacho, obtiene la misma en 1914. En esas fechas, surge la vacante de Médico Titular en Esteiro, a la que se presenta. Por aquel entonces este puesto lo otorgaba el ayuntamiento, y el padre de Ricardo ejerció toda su influencia y la de sus vecinos. Su padre se dedicaba a labores agrícolas para terceros: Él, y posteriormente su hijo Manuel «O Latán», poseían una malladora con la que recorrían la zona prestando sus servicios. Aquel verano hizo doble campaña: La agrícola y la de la promoción de su hijo Ricardo. Ricardo consigue el nombramiento. La plaza obtenida tiene el condicionante de residir en la zona; por esta razón, se trasladan a Riomaior, a la casa de su padre, en cuanto no se establecen.
Picture28Destino Esteiro. Zona geográfica. Modus. A.P.D. La medicina en el siglo XX.
Alquilan una casa en Solleiros, (que ellos estrenan), donde montan inicialmente la consulta. Cuando se trasladan aquí, ya el matrimonio tiene dos hijos, María y Joaquín. En este domicilio nacerán los siguientes cuatro hijos: Luis, Cándida, Ricardo y Mercedes. D. Ricardo compra un terreno en Creo y a partir de 1918, poco a poco, se construye la casa que será su hogar durante el resto de su vida. Allí nacen sus restantes hijos, hasta el número de catorce. La última, fue Pilar, que nace en 1.930. El empleo de Médico Titular, luego reconvertida en A.P.D., (Asistencia pública domiciliaria), o médico rural, para entendernos, le responsabiliza de una zona geográfica bastante extensa: Desde las últimas casas de Abelleira, hacia el interior, casi hasta Paxareiras, Pando, Torea, Marselle… A Silvosa, Riomaior, Esteiro, Maio, Penseira, Arestiño… Magor, las primeras casas do Freixo…, Pues unas treinta aldeas repartidas en aproximadamente 50 Km2.. El transporte era por cuenta del médico, como todas las demás responsabilidades incluidas en el puesto: consultorio, vivienda, medios técnicos, sueldo, pagas… Los ingresos en metálico eran casuales. Aparte del derecho a percibir «Os Arrendos» (La Iguala) de «Tres pesos ao ano» que no todas las familias se podían permitir, y hasta la aparición del sistema del «18 de Julio» ya en los años cuarenta, no tenía ningún otro emolumento fijo. El médico tenía que salir adelante manteniendo una casa de labor agrícola, con sus cosechas, sus animales… (Eso le permitía a su vez «Cobrar» en ayudas o especie: Colaborar en las labores agrícolas o en las tareas de su casa, incluso en su construcción, permitía a los pacientes de su jurisdicción, pasados, presentes o futuros, abonar al médico sus servicios). Recordemos que tocaba a hijo por año; como buen cristiano, lo que Dios mande. Y que la asistencia era domiciliaria, necesitando por ello disponer de un medio de transporte acorde a las vías existentes al uso: Normalmente obligaban a desplazarse a caballo, en la mayor parte de destinos no se podía acceder ni en bicicleta. Hasta los años sesenta, en que don Ricardo todavía presta sus servicios ya con una edad avanzada, era preciso combinar parte de los trayectos a caballo. No digamos el alumbrado público… Toda una aventura, como un deporte de riesgo pero con mucho riesgo y poco deporte.
Picture30Estamos hablando de una vida profesional que transcurre a lo largo de casi un siglo; y un siglo de grandes avances en aplicaciones médicas: por las guerras. El siglo XX es también un siglo de guerras, de guerras modernas, de creciente nivel de desarrollo armamentístico. Y la medicina de guerra progresa a su vez, aprovechando la inversión económica generalizada en defensa que realizan los países implicados, y la necesidad de asistencia médica derivada de los enfrentamientos. Siguiendo la vida de D. Ricardo y los conflictos cercanos a su vida, comenzando por las guerras coloniales en las que se vio España, Cuba, Filipinas, Marruecos… la Gran Guerra, que introdujo «modernidades» en el frente de batalla como lo fue la guerra química, (Adelanto que pretendía acabar con la crueldad en los campos de batalla, razón por la que se le otorgó el premio Nobel al inventor de la bomba de gas cloro, dicho sea de paso (1), la Guerra Civil española, la Segunda Guerra Mundial, Indochina, Corea, Viet-Nam … Los avances en medicina civil propiciados por éstos no dejan de ser un fruto de la guerra del que todos nos podemos beneficiar, dicho sin ánimo de la mas mínima justificación. Pero está claro que los mejores cirujanos y los mejores traumatólogos salieron de aquellos médicos que sirvieron en países o zonas involucrados. El caso es que D. Ricardo tuvo en qué entretenerse: De empezar el desarrollo de su carrera con apenas recursos técnicos, sangrías y lavativas y poco más, apoyado por un fonendoscopio, sus dotes de palpación y la encomendación al Altísimo; a conocer el desarrollo de la aplicación de los nuevos descubrimientos a la medicina civil: Las vacunas, la asepsia, la penicilina (años cuarenta), la radiografía, la ecografía, los análisis clínicos…
D. Ricardo, como tantos profesionales de su tiempo en sus mismas circunstancias, comienza su tarea en Esteiro con su carrera, sus manos y poco más. En las mismas circunstancias, un licenciado de hoy día se moriría de angustia al carecer de los mínimos recursos diagnósticos o paliativos: ¿Cómo te enfrentas, por ejemplo, a un cólico nefrítico? Pués… unas friegas, era lo que había. Encima, un médico rural lo hacía todo: un hueso roto, atender un parto a domicilio, sacar una muela, coser una herida… (sin anestesia, a pelo y sin otros medios que su instrumental) . Los casos que le sobrepasaban, más por tema de medios que por conocimientos, se remitían al hospital, a Santiago, con una «Cartiña» para sus colegas en aquella institución, donde se daba extensa cuenta del historial del paciente para que allí lo «Trincharan» a gusto y conveniencia. En aquel entonces un médico tenía muchas preguntas y pocas respuestas: Se veía en la necesidad de profundizar, de inmiscuirse, de buscar signos de la enfermedad que no encontraba en otros métodos objetivos de observación, porque simplemente no existían. Pero estaba preparado para ello, la medicina era así; y a pesar de los avances, en cierta manera así sigue y seguirá siendo, nunca acabarán todas las preguntas para un buen médico. En los años 20 ya se conocían la práctica totalidad de las enfermedades que se conocen hoy día. Se sabía lo que era un tumor, incluso estaban definidas muchas patologías neurológicas raras. Lo que ha mejorado es el conocimiento de la enfermedad y su tratamiento, por la aplicación de nuevos sistemas de exploración y el desarrollo de la industria farmacéutica. La generalización en España estos avances, por diversas circunstancias, no se produce hasta los años sesenta. En años posteriores el crecimiento se multiplica en calidad y cantidad, haciendo imposible establecer cualquier parecido con la asistencia médica a disposición en aquellas fechas, años treinta y cuarenta; incluso cincuenta y sesenta, en los que D. Ricardo tiene ya mas de 60 años de edad y cuarenta de profesión, con un conocimiento minucioso de la historia clínica y familiar de cada paciente; lo que sin duda le facilita sus diagnósticos por asociación de antecedentes hereditarios. Aunque en principio no fuera especialista en el tema, la necesidad y la práctica le llevaron a dominar muchos temas, como la obstetricia y ginecología. Todas estas circunstancias hicieron de D. Ricardo un profesional en constante puesta al día, obligado al estudio y volcado totalmente en su oficio. «Foi un esclaviño», como lo recuerdan vecinos suyos ya centenarios.
Perfil personal.-
Cuando hablas del médico con aquellos que le conocieron, la idea que te transmiten es siempre la misma: Volcado en su profesión, era, primero médico: Perpetuo y permanente, siempre a disposición, 365 días al año. Desde 1914 hasta que se retiró en 1969, con ochenta años, (Aunque en los años postreros su actividad no era la misma, evidentemente, siguió atendiendo a sus pacientes que así se lo solicitaron hasta esas fechas ; en 1968 atendió sus últimos partos, ya prácticamente ciego.) son 55 años, que resultan 481.800 horas de servicio, pues incluso atendía a sus enfermos estando él mismo enfermo y encamado: Nadie se iba a su casa sin la atención solicitada. Humilde, sereno, serio… Muy hogareño, muy atento y cariñoso con los suyos (que eran todos, porque para todos sus pacientes era como de la familia.) Generoso y caritativo: Siempre adaptando su minuta al nivel de las posibilidades de sus pacientes, que la mayor parte de las veces sufrían sus padecimientos por cuestiones de pobreza. Y si apenas se podía hacer frente en muchas ocasiones al sustento diario, ni que decir a las condiciones de vida o higiene y ni mucho menos a comprar medicinas: Todo había que pagarlo, y dinero no había; nada de recetas de la Seguridad Social. (Me refiero hasta los años sesenta, en que se fue introduciendo el tema para el mundo agrícola y marinero) Era religioso, si faltaba a su misa diaria en su parroquia de Santiago de Tal era porque estaba atendiendo a un enfermo urgente o esperando a una nueva criatura que traer a este mundo. (Sta Mariña de Esteiro, la iglesia nueva celebra este año el 60 aniversario de su consagración, y no fue parroquia hasta el verano de 1965. Obligado citar a D. José Rodriguez Romero, el párroco que promovió su construcción a base de limosnas y colaboraciones de los esteiranos. Posteriormente le sucedería en el puesto su sobrino D.Jaime ) Porque ayudó a nacer, a vivir y a morir a tantos, porque padeció con ellos y se alegraba con ellos en sus recuperaciones, se recuerda a D. Ricardo Tobío con cariño y admiración.
Integro y buen cristiano. No existían palabras vanas o malsonantes en su vocabulario. Para un rapaz de aldea nacido en casa grande, aunque de trabajadores; al que se orienta para superar su destino, para ser «una persona de bien». Y él respondió con creces a estas expectativas de su familia, a la constancia y las preocupaciones de su tío Antonio, que fue, sin duda, el padre del milagro de D. Ricardo: Él impulsó con su interés por su sobrino la carrera de este hombre singular. Con este «Padrino» resultaba predecible lo que luego fue una constante en la vida del médico. Además, en los inicios de su profesión, las incertidumbres profesionales eran una constante y prescribir unas misas como parte del tratamiento, un recurso habitual. El médico era un poco, un mediador de la Providencia.
A pesar de estas actitudes, o gracias a ellas precisamente, y a pesar de lo influyente que pudiera llegar a ser la personalidad de un médico, un referente de cultura en el mundo rural, no se le conocieron nunca a D. Ricardo otras aspiraciones sociales o políticas: Su mundo era exclusivamente su profesión y su “familia”, incluyendo en este término su “Otra familia”, la de las respectivas de sus pacientes: D. Ricardo nunca escatimó un consejo, incluso fuera del estricto desarrollo del ejercicio de la medicina, que era acogido con estimación y respeto. Y porque redundaba indirectamente en la salud de sus pacientes, sin ninguna duda, aportando serenidad (hoy diríamos que resolvía situaciones nocivas de estrés). (continuará)
(Nota 1.- El premio Nobel de la paz no se otorgó durante el periodo de la 1ª Guerra Mundial. Pero en 1.918 se concedió en la categoría de química al alemán Fritz Haber, conocido como el padre de la guerra química. Inventor, entre otras, de la bomba de cloro, que fué el primer arma conocida de este tipo, recibió el galardón junto a Carl Bosch por sintetizar el amoníaco. Este descubrimiento fué importantísimo para el desarrollo de la industria de los fertilizantes y de los explosivos modernos. Judío polaco de origen, paradojas de la vida, una bomba de gas similar a las diseñadas por él afectó a un cabo austríaco en el frente de Yprés, en Belgica, el 13 de octubre de 1.918, al que dejó ciego temporalmente. Su nombre: Adolf Hitler. Si el mundo es un pañuelo…

Publicado en A Nosa Xente, Cousas que interesan, Historia | Etiquetado , | Deja un comentario

A Casa da Sociedade de Esteiro

p/Elixio Vieites

Tipo de ben: Institucións culturais (museos, arquivos, centros educativos…),
Concello: Muros
Parroquia: Esteiro (Santa Mariña)
Lugar: Creo
Outra denominación do ben: Local Social Esteiro
Cronoloxía: Século XX,

Descrición:
Picture25A casa da sociedade empezouse a construír no verán de 1919 para ser o local da Protección Social Esteirana. O edificio, construído de cachotería e cadeirado de granito, ten tellado a dúas augas e fachada principal mirando ao leste con tres portas. Na segunda planta ten un balcón que ocupa todo a fronte da fachada ao que dan outras tres portas. Nas seguintes reformas acométense reedificacións da casa ampliándoa polo sur en 8 metros de longo e 7 de ancho, con cinco luces na planta baixa e seis na alta, seguindo as características da xa edificada. Foi comprada polo concello en época recente de mans privadas, logo de ser usurpada durante a guerra, e rehabilitada,funciona como Local Social de Esteiro . A Sociedade “La protección Esteirana” nace en 1915 para agrupar a agricultores e traballadores e loitar por fins comúns e cooperativos. Durante a Segunda República, pronunciaron discursos nesta casa, xentes da categoría de Castelao, Suárez Picallo, Álvaro de las Casas e Formoso Piñeiro. En 1936 a casa da sociedade foi saqueada e oficialmente clausurada e o fascismo usouna como local de represión: malleiras, cortes de pelo, e tomas de aceite de ricino. Foi embargada en 1938 por falta de pago á contribución industrial.
Picture26Propiedade: Pública
Uso actual: Equipamento
Código no Catálogo da Xunta:
Categoría do Ben: Catalogado (Catálogo da Xunta e dos PXOM)
Referencias bibliográficas:
Agrelo Hermo, Xosé. Abeijón Núñez Francisco. “A Freguesía de Santa Mariña de Esteiro”.Cuadernos Cruceiro do Rego nº 11. ED. Toxosoutos 2004.ISBN 84-96259-31-5
http://www.planeamentourbanistico.xunta.es/mapes/MUROS/documents/22396CA012.pdf ( pp. 21 de 26)

Publicado en Arte e Cultura, Cousas que interesan | Etiquetado , , | Deja un comentario